Makaleler Şubat 18th, 2015

Lisansüstü Eğitim Gerekli midir?

Yazar Gül Çiçek Zengin

Akademik kariyer yapmak isteyen bir çok öğrenci lisans derecesini alır almaz lisansüstü eğitimine başlamaktadır. Ancak akademik kariyer düşünmeyen yeni mezunlar da yüksek lisans yapsam mı diye düşünmektedir. Bazı öğrenciler ekonomik şartlar gereği iş hayatına hemen atılmak zorunda kalmakta bazıları hedefledikleri eğitimlerin tamamını aldıktan sonra iş hayatına başlamaktadırlar.

Akademik kariyer yapmak isteyenleri hariç tutarsak lisansüstü eğitim gerçekten gerekli midir? Lisans eğitimi iş hayatı için yeterli gelmemekte midir?

Lisans eğitimi bütünü görebilmeyi öğretir

Üniversite eğitimini tamamlayan kaç kişi derslerde öğrendiklerini iş hayatına uygulayabildi acaba? Hatta teoride verilen derslerin bir çoğu iş hayatında birkez bile karşımıza çıkmamıştır. Buna rağmen neden bu dersler halen gösterilmektedir dersiniz? Ben de bir çok öğrenci gibi bir türlü anlam verememişimdir. Ta ki uzun yıllar iş hayatında tecrübe edinene kadar.

Evet o dersler hayatımızda bir kez bile karşımıza çıkmamıştır ama yıllar sonra bütünü görüp detayı anlamamıza yardımcı olmuştur. Çünkü geneli bilmeden ayrıntıda olan bir sorunun çözümü mümkün değildir.

Lisans eğitimi aynı zamanda planlı ve disiplinli çalışmayı da öğretir. Çünkü üniversitede başarılı olmanın yolu planlı ve disiplinli çalışmaktan geçer. Bu disiplin iş hayatında da başarılı olmayı sağlar.

Yüksek lisans eğitimi araştırmayı öğretir

Son yıllarda yüksek lisans eğitiminde büyük oranda artış yaşanmıştır. Bu artışın en önemli nedenleri arasında işsizlik ve işe girebilmek için lisans eğitiminin yetersiz olması yatmaktadır. Birçok erkeğin de askere gitmedeki süreci uzatmak için yüksek lisans yapmaları ise uzun yıllardır bilinmektedir.

Peki gerçekten yüksek lisans eğitimi gerekli midir? Açıkçası, işe girebilmek için yüksek lisans eğitimi yapan kişinin şansı lisans mezununa göre daha fazla olabilir. Ancak o işyerinin beklentilerine de bağlı tabiki. Yüksek lisans yapmamış ama onun yerine en az iki yabancı dil öğrenmiş bir aday da tercih edilebilir.

Ben, iş hayatına başladıktan sonra uzmanlaşmak istenilen alana göre yüksek lisans yapılması gerektiğine inanıyorum. Çünkü işsizlik nedeniyle yada işe girebilmek için yapılan yüksek lisans kariyer hedefinde size ihtiyacınız olan uzmanlaşmayı sağlamayabilir.

Diyelimki yaptığınız işle alakası olmayan bir bölümde yüksek lisans yaptınız. Bu kadar eğitim boşuna mı gitti diye de üzülmemeli. Çünkü bu eğitim kişiye araştırma yöntemlerini öğretir. Bilgiye hangi yoldan nasıl ulaşılacağını gösterir. İş hayatı için gerekli olan araştırma ve geliştirme disiplinini verir.

Doktora eğitimi yorum yapabilmeyi öğretir

Lisans eğitimi ile bütünü görebildik, yüksek lisans eğitimi ile araştırmayı öğrendik, doktora eğitimi ile de analiz edebilmeyi ve yorum yapabilmeyi öğreniyoruz. Doktora eğitiminin süreci çok zordur. Sadece ders aşaması değil yeterlilik sınavı ve tez aşaması da yıpratıcı olabilmektedir. Ancak “Dr” ünvanını alarak, bu ünvanın gerektiği şekilde çalışmalar yapmanın verdiği haz da bambaşkadır. Fakat doktora eğitiminin iş hayatı için gerekliliğini ve avantajlarını iyi analiz etmek gerekir.